تحلیل مفهوم ذاتی فرهنگ با تکیه بر دیدگاه آیت الله اراکی
دوره 2، شماره 1، شهریور 1404، صفحه 149-174
محمدجواد ایزدپناه، مهدی مجیدی
چکیده واژه «فرهنگ» از سوی اندیشوران این عرصه، به سنت، عادت، آموختهها، ساختارها، خلاقیتهای بشر و امور دیگر تعریف شده است. تکثر و تناقضهایی که گاه در این تعاریف وجود دارد، مفهوم فرهنگ را با چالش ابهام و چندگانگی در معنا، مواجه کرده است. این پژوهش با بهرهگیری از رویکرد بنیادین به مفهوم فرهنگ، اولاً، نشان میدهد که این تکثر و فقدان معنای واحد برای فرهنگ، ناشی از مبادی معرفتی است؛ ثانیاً، با باور به امکان تعریف ذاتی فرهنگ در منظومه معرفتی اسلام، رویکرد آیت الله محسن اراکی به فرهنگ را تکیهگاهی برای تحلیل این مفهوم قرار میدهد و اثبات میکند این رویکرد، علاوه بر جامعیت نسبت به تعاریف دیگر و منع از تقلیل فرهنگ به موارد خاص، مانع از شمول بیجای این مفهوم نسبت به مصادیقی میشود که با حقیقت این مفهوم بیگانهاند. روش این پژوهش، توصیفی و تحلیلی است.

